In de Oudheidkamer van Stichting Oud Woudenberg opende burgemeester Jansen-van Harten zaterdag 22 maart de expositie die gewijd is aan de laatste oorlogsdagen in Woudenberg in mei 1945. Er is onder andere fotomateriaal te zien van het gevolg van het opblazen door de Duitsers van de kruising De Poort op 28 april en de komst van de Canadezen op 7 mei 1945. Ook worden portretfoto’s geëxposeerd van een aantal Woudenbergse inwoners dat in het verzet heeft gezeten. Deze expositie is de aftrap van een 23-delig programma waarmee Oud Woudenberg stilstaat bij 80 jaar bevrijding.
Voorafgaand aan het ontwarren van de knoop in het lint waarmee de formele openingshandeling werd verricht, plaatste de burgemeester de begrippen bevrijding en vrijheid in het licht van de actualiteit. ,,Tachtig jaar vrijheid is natuurlijk een heel bijzondere mijlpaal. Wij hebben denk ik in de afgelopen jaren geleefd met het idee dat vrijheid een soort vanzelfsprekendheid is geworden. Wij zijn een vrij land. Alsof dat een soort voldongen feit is. Alsof dat iets is waar wij misschien ook wel een beetje recht op hebben. Maar ik denk dat, als wij nu naar de afgelopen jaren kijken, wij een wereld zien die bijna per dag anders lijkt te worden. En dat die vanzelfsprekende vrijheid die we jarenlang dachten te genieten, heel relatief blijkt te zijn omdat wij niet weten hoe die zich de komende tijd gaat ontwikkelen en wat dit voor ons land betekent.
In dat kader vind ik het eigenlijk best bijzonder dat we juist dit jaar tachtig jaar vrijheid mogen vieren.
Tachtig jaar vrijheid moeten wij met elkaar koesteren, eren en misschien ook verdedigen. Onlangs dacht ik nog aan de geallieerden, zoals die hier door Woudenberg zijn getrokken. Als kind waren die geallieerden er voor mij gewoon.
De laatste weken heb ik daar richting 5 mei veelvuldig over nagedacht. Over wat toen misschien ook een soort van vanzelfsprekendheid was. Dat je als land jouw eigen mensen naar een ander land stuurt. Niet zozeer voor jouw eigen vrijheid, maar voor de vrijheid van een ander. Ik denk dat wij nu des te meer kunnen beseffen dat het eigenlijk heel erg bijzonder was dat Canadezen, die echt helemaal niets van doen hadden met Woudenberg en geen idee hadden waar ze eigenlijk doorheen gingen, hun leven hebben opgeofferd voor onze vrijheid.
Ik denk terug aan december, aan het openen van het monument voor de Nieuw-Zeelandse piloot die hier is neergestort. Ongelooflijk dat hij, zo ver van huis, hier ging vechten voor onze vrijheden en onze veiligheid.
Met dit in ons achterhoofd denk ik dat wij diep dankbaar mogen zijn dat wij erbij mogen staan zoals wij nu staan. Maar dit is helaas geen gegeven en geen garantie voor de toekomst.
Laten wij daarom des te blijer zijn dat wij echt in vrijheid mogen leven. En dat wij die vrijheid zo diep koesteren, dat wij daar ook in ons eigen leven nog wat handen en voeten aan kunnen geven. Want ik denk dat iedereen die hier staat, daar intussen iets anders bij is gaan voelen dan vier jaar geleden nog het geval was”, aldus de burgemeester die met haar woorden een appel deed op het besef bij mensen dat vrede en veiligheid geen vanzelfsprekendheid zijn. Ook niet (misschien wel juist) voor generaties die nooit anders hebben gekend.
Hans Groot
In: De Woudenberger,
Dinsdag 25 maart 2025, pagina 7.